Yazan: Gerry Hawksby
Çeviren: Serkan Aydın
Daha önce bu türler hakkında; akvaryum ile ilgili kaynakların hiçbirinde görmediğim ve herhangi bir mağazada satıldığına şahit olmadığım için, pek fazla şey bilmiyordum. Bu yüzden de bunların, ya hakkında basılı materyal bulunmayan yeni bir çaprazlama olduğunu ya da çift kılıç lepistesin bir alt türü olduğunu düşünüyordum.
Ancak sonradan bir arkadaşım, bu türün kendi özellikleri bulunan ve üredikten sonra tümü kendi cinsinden yavrular veren bir tür olduğunu söyledi. Bu durumda çaprazlama teorim çürümüş oldu. Bazı gecikmiş şüpheler de, Sayın Hovard Norfork tarafından Aquarticles web sites için yazılmış ve bu arkadaşım tarafından Ryedale Reporter dergisinde Ocak 2003’de kullanılmış bir makale tarafından yayıldı. Şimdi ise bu renkli mücevherler ile ilgili hikayenin hemen hemen tümünü biliyorum.
Sayın Horvard’ın bu konudaki makalesinde, okuyucular, Poecilia sp. “Endlers” türünün ilk defa 1937 yılında toplandığını öğreniyordu. Peki öyleyse neden hiç bir kaynakta bu türün varoluşu ile ilgili bir bilgi yer almadı ya da bu türün tüm satış mağazalarında yaygınlaşması bir insan ömrü kadar sürdü? Belki de, benim de en başta belirttiğim gibi, lepistesin bir çok seleksiyonundan biri olarak düşünüldü ve yerel satıcılara giden akuaristler tarafından önemsenmedi. Eğer herhangi bir tür için, akvaryumculara hiç talep gelmeyecek br noktaya ulaşırsak, bu durumda tedarikçiler de bu türü daha fazla stoklamayacak ve bir yerden sonra ortalama tecrubedeki akuaristlerin bu türden haberi olmayacaktır. Ancak bizim hobimiz, bir bakıma “kim daha nadir ve marjinal türü besleyecek” yarışıdır.
Peki benim tecrubelerim neler ? Bu balığı beslediğim seneler boyunca; tankımı süsleyen en sorunsuz balıklar olduğunu gördüm. Plastik ya da canlı bitkili, herhangi bir malzeme ile kaplı zeminde, basit bir filtrasyon ile temizlenen sıradan bir su gibi, olağan akvaryum şartlarında gayet mutlu olduklarını gördüm. Tek gereksinimleri, boyutları nedeniyle, küçük ve yavaş büyüyen türlerle bir arada bakılmalarıdır. Aksi taktirde diğer komşuları, kendilerini çerez gibi görebilirler. Hiç bir şart altında diğer Poecilia türleri ya da lepisteslerle beraber bakılmamalıdır. Aksi durumlarda kolaylıkla diğer türlerle çiftleşecek ve gerçek tür zamanla kaybolacaktır.
Ben kişisel olarak, bu türlerin, kendilerine ait ayrı bir tankta beslenmesini uygun buluyorum. Orijinal 3 çiftimden aldığım, buharlaşıp uçacakmış gibi grünen yavrular ile, biri 2 feet**lik, diğeri ise 1 feetlik iki tankımı doldurmayı başardım.
Şüphesiz ki, her akuaristin bu sayılarda türleri beslemek için yeterli yeri ve zamanı yoktur. Fakat her hangi bir fazlalık, rahatlıkla akuaristler arasında açık arttırma ile satılabilir ya da canlı doğuranlar üzerinde özelleşmiş gruplar ile, Viviparous*** gibi kaynaklarda ilan edilebilir. Hatta yerel mağazanızı bile fazla yavruların bir bölümünü almaları için ikna edebilirsiniz. Benim bu konuda iletişime geçtiğim bir çok satıcı, ya bu balıklar için para ödemeyi ya da diğer türlerle değiştirmeyi önderdiler. Evde üretilmiş balıklar zaten diğerlerine oranla daha rahat satılırlar.
Ben, birbirinin kardeşleri olan yavrularım ile ilgili ilginç bir olay yaşamıştım. Alışılmış tek siyah leke yerine, her iki yanında ve vücudun tam ortasında iki lekesi bulunan 3 erkek, diğerlerinden rahatça ayırt edilebiliyordu. Daha sonradan bu izler, kuyruklarına kadar uzanan yanal çizgilere dönüştü. Bu balıkları ayırıp ayırmama konusunda karar verirken iki önemli noktayı düşündüm:
1- Belki her herşey için çok geç kalmıştım çünkü bu erkekler çoktan bir-kaç dişiy ile çiftleşmiş olabilirlerdi.
2- Dişiler de bu erkelerle kardeş olduklarına göre, aynı geni daha sonra doğuracağı yavrularda ortaya çıkmak üzere bünyelerinde barındırıyor olabilirlerdi. Ben bu yüzden imkansızı deneyip tüm kardeşleri birbirinden ayırmaya çalıştım. Bu ise karşıma bir başka problemi çıkardı. Otuzdan fazla balığa ev sahipliği yapacak müsait bir tankım yoktu. En sonunda hiç bir şey yapmadım ve şansıma; bu balıklardan elde ettiğim hiç bir yavru, tüm kardeşler tarafından taşınıyor olduğunu düşündüğüm genetik özelliği yansıtmadılar.
Dürüstçe söyleyebilrim ki benim bu balıklar üzerindeki tecrubem, çok verimli ve daha da fazla ilginç oldukları yönünde.
Son olarak, bazı akuaristlerin, telefuzu yanlış anlayarak bu balıkları “endless”**** olarak isimlendirdiklerini duydum. Bir yandan, yetişkin dişilerin, iyi şartlar altında sayısız yavru vereceklerini hesaba katarak bu terimin doğru olduğu düşünülse de , diğer yandan bu balıkların renkli ve çekici kuyruklarının korunması gerektiği gerçeği de unutulmamalıdır.
Çevirenin Notu:
* Yelken kuyruklu moli, velifera, black moli ve lepistesin de dahil olduğu tür.
** 1 feet = ~33 cm.
*** Ülkemizde www.akvaryum.com
**** Endless = Sonsuz
Kaynak: http://www.aquarticles.com/articles/breeding/Hawksby_Endlers.html
8 Temmuz 2008 Salı
Makale: Acanthophacelus wingei
Acanthophacelus wingei
Xiphophorus xiphidium
Habitatı ve Anavatanı: Meksika
Beslenme Biçimi: Hem etçil hem otçul. Hemen her tür yemi yerler.
Davranış Biçimi: Barışçıl
Kendi Türlerine Davranışı: Barışçıl
Yüzme Seviyesi: Orta
Cinsiyet Ayrımı: Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğururlar. Yavrular yenilmemesi için bol bitkili bir tankta üretim yapılmalıdır.
Sıcaklık: 18-25 °C üretimde 22 °C
En Fazla Büyüdüğü Boy: 5.5 cm
En Az Akvaryum Hacmi: 50 lt
Su Sertliği: 15 - 25 °d üretimde 20 °d
pH: 7.2 - 8.2 üretimde 8.0
Zorluk Seviyesi: 1
Genel Yorum: Soğuk suda yaşayabilen plati türlerindendir.Oldukça barışçıldırlar.
Xiphophorus variatus (Günbatımı Plati)
Habitatı ve Anavatanı: Güney Meksika'nın yavaş akıntılı düz nehir kesimleri.
Beslenme Biçimi: Hem etçil hem otçul. Hemen her tür yemi yerler.
Davranış Biçimi: Barışçıl
Kendi Türlerine Davranışı: Barışçıl
Yüzme Seviyesi: Orta
Cinsiyet Ayrımı: Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğururlar. 20-50 arası yavru doğar, akvaryum bol bitkili değilse yavrular anne baba ve diğer balıklar tarafından yenmemesi için ayrılmalıdır.
Sıcaklık: 20-24 °C
En Fazla Büyüdüğü Boy: 7 cm
En Az Akvaryum Hacmi: 50 lt
Su Sertliği: Orta
pH: 7 - 8
Zorluk Seviyesi: 1
Genel Yorum: Diğer platiler gibilerdir ancak daha soğuk sudan hoşlanırlar. Bitkileri yiyebildikleri için hızlı gelişen veya sert yapraklı bitkiler konulmalıdır.
Xiphophorus maculatus (Plati)
Latince Adı: Xiphophorus maculatus, Poecilia maculata
Habitatı ve Anavatanı: Orta Amerika kıtasının Atlantik yönündeki tatlı suları
Beslenme Biçimi: Kaliteli kuru yemler, akvaryumun içinde oluşan yosunlar
Davranış Biçimi: Barışçıl
Kendi Türlerine Davranışı: Barışçıl
Yüzme Seviyesi: Orta
Cinsiyet Ayrımı: Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğum ( Yumurtanın balığın karnından ayrıldıktan hemen sonra yırtılması ile)
Sıcaklık: 20°-26°C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler 5cm - dişiler 6cm
En Az Akvaryum Hacmi: 50 lt
Su Sertliği: Sert
pH: 7.0 - 8.2. Asidik suyu sevmezler.
Zorluk Seviyesi: 2
Genel Yorum: Çoğu tropik akvaryuma kırmızı rengini veren yuvarlak hatlı sevimli balıklardır. Cinsiyet ayrımı erkeklerin karın bölgesinde bulunan gonopod organı ve dişilerde bulunan üçgen yüzgeç sayesinde yapılabilir. Tüm canlı doğuranlarla barışçıl bir şekilde yaşayabilir ve iyi bitkilendirilmiş akvaryumlarda yavruları kendi kendine bile kurtulabilir. Genellikle 2 çift halinde tutulması önerilir. Platylerde de mantar ve beyaz beneğe karşı 50 litreye 1 çay kaşığı tuz atılabilir. Yemlenmede seçici değillerdir ayrıca iyi bir yemleme düzeni olan anne platynin yavrularını yeme dürtüsü azalır.
Habitatı ve Anavatanı: Orta Amerika kıtasının Atlantik yönündeki tatlı suları
Beslenme Biçimi: Kaliteli kuru yemler, akvaryumun içinde oluşan yosunlar
Davranış Biçimi: Barışçıl
Kendi Türlerine Davranışı: Barışçıl
Yüzme Seviyesi: Orta
Cinsiyet Ayrımı: Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğum ( Yumurtanın balığın karnından ayrıldıktan hemen sonra yırtılması ile)
Sıcaklık: 20°-26°C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler 5cm - dişiler 6cm
En Az Akvaryum Hacmi: 50 lt
Su Sertliği: Sert
pH: 7.0 - 8.2. Asidik suyu sevmezler.
Zorluk Seviyesi: 2
Genel Yorum: Çoğu tropik akvaryuma kırmızı rengini veren yuvarlak hatlı sevimli balıklardır. Cinsiyet ayrımı erkeklerin karın bölgesinde bulunan gonopod organı ve dişilerde bulunan üçgen yüzgeç sayesinde yapılabilir. Tüm canlı doğuranlarla barışçıl bir şekilde yaşayabilir ve iyi bitkilendirilmiş akvaryumlarda yavruları kendi kendine bile kurtulabilir. Genellikle 2 çift halinde tutulması önerilir. Platylerde de mantar ve beyaz beneğe karşı 50 litreye 1 çay kaşığı tuz atılabilir. Yemlenmede seçici değillerdir ayrıca iyi bir yemleme düzeni olan anne platynin yavrularını yeme dürtüsü azalır.
Xiphophorus helleri (Kılıçkuyruk)
Latince Adı: Xiphophorus helleri
Habitatı ve Anavatanı: Tüm Orta Amerikanın hafif akıntılı nehirleri
Beslenme Biçimi: Etçil-Otçul
Davranış Biçimi: Orta derecede agresif.
Kendi Türlerine Davranışı: Agresif
Yüzme Seviyesi: Orta - Yüzey
Cinsiyet Ayrımı: Erkeklerin kuyrukları bir uzantı yaparak onlara kılıçkuyruk adını veren şekle bürünür. Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğum ( Yumurtanın balığın karnından ayrıldıktan hemen sonra yırtılması ile)
Sıcaklık: 20°-28°C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler kuyruk hariç 10cm, dişiler 12cm cm
En Az Akvaryum Hacmi: 60 lt
Su Sertliği: Sert
pH: 7.0-8.3
Zorluk Seviyesi: 1
Genel Yorum: Cinsiyet ayrımı kuyruklar ve alt yüzgeçler sayesinde yapılır, en kolayı kuyruktan tespittir, Kuyuğunda kılıç şeklinde uzantısı olan balıklar erkektir. Parazitler tarafından rahatsız edilen veya yaşlanan dişilerde erkeğe dönüşüm gözlenmiştir. Diğer balıklara karşı uyumlu olmasına karşın kendi türünde baskın olan erkek diğer erkekleri rahatsız eder. Bu yüzden ya tek yada saldırganlığın farklı hedeflere dağılması için 5 erkek olarak bakılmaları önerilir, dişi erkek oranı 3 erkek 1 dişi olmalıdır. Beslenme konusunda yem ayırt etmezler, kaliteli kuru yemlerle beslenebilir ayrıca iyi bir yosun yiyicisidir. Yüzmek için açık alanı bulunan fakat iyi bitkilendirilmiş akıntılı akvaryumlarda sağlıklı bir şekilde yaşatılabilir.
Habitatı ve Anavatanı: Tüm Orta Amerikanın hafif akıntılı nehirleri
Beslenme Biçimi: Etçil-Otçul
Davranış Biçimi: Orta derecede agresif.
Kendi Türlerine Davranışı: Agresif
Yüzme Seviyesi: Orta - Yüzey
Cinsiyet Ayrımı: Erkeklerin kuyrukları bir uzantı yaparak onlara kılıçkuyruk adını veren şekle bürünür. Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğum ( Yumurtanın balığın karnından ayrıldıktan hemen sonra yırtılması ile)
Sıcaklık: 20°-28°C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler kuyruk hariç 10cm, dişiler 12cm cm
En Az Akvaryum Hacmi: 60 lt
Su Sertliği: Sert
pH: 7.0-8.3
Zorluk Seviyesi: 1
Genel Yorum: Cinsiyet ayrımı kuyruklar ve alt yüzgeçler sayesinde yapılır, en kolayı kuyruktan tespittir, Kuyuğunda kılıç şeklinde uzantısı olan balıklar erkektir. Parazitler tarafından rahatsız edilen veya yaşlanan dişilerde erkeğe dönüşüm gözlenmiştir. Diğer balıklara karşı uyumlu olmasına karşın kendi türünde baskın olan erkek diğer erkekleri rahatsız eder. Bu yüzden ya tek yada saldırganlığın farklı hedeflere dağılması için 5 erkek olarak bakılmaları önerilir, dişi erkek oranı 3 erkek 1 dişi olmalıdır. Beslenme konusunda yem ayırt etmezler, kaliteli kuru yemlerle beslenebilir ayrıca iyi bir yosun yiyicisidir. Yüzmek için açık alanı bulunan fakat iyi bitkilendirilmiş akıntılı akvaryumlarda sağlıklı bir şekilde yaşatılabilir.
Quintana atrizona
Latince Adı: Quintana atrizona
Habitatı ve Anavatanı: Küba
Beslenme Biçimi: Hem etçil hem otçul.Etçil ağırlıklı yemleme yapılmalıdır.
Davranış Biçimi: Barışçıl
Kendi Türlerine Davranışı: Barışçıl
Yüzme Seviyesi: Orta - Yüzey
Cinsiyet Ayrımı: Dişiler erkeklerden daha iri olur. Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğururlar, çok kolay ürerler, yavrularını ayırmak gerekir yoksa yerler.
Sıcaklık: 14-28 °C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler 2 dişiler 3.4 cm.
En Az Akvaryum Hacmi: 35 lt
Su Sertliği: 4 - 18 °d
pH: 6.5 - 7.0 üretimde 6.8
Zorluk Seviyesi: 1
Genel Yorum: Tamamen zararsızdır.Karma akvaryumlarda rahatlıkla bakılabilir.
Habitatı ve Anavatanı: Küba
Beslenme Biçimi: Hem etçil hem otçul.Etçil ağırlıklı yemleme yapılmalıdır.
Davranış Biçimi: Barışçıl
Kendi Türlerine Davranışı: Barışçıl
Yüzme Seviyesi: Orta - Yüzey
Cinsiyet Ayrımı: Dişiler erkeklerden daha iri olur. Dişilerde gonopod bulunmaz.
Üreme: Canlı doğururlar, çok kolay ürerler, yavrularını ayırmak gerekir yoksa yerler.
Sıcaklık: 14-28 °C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler 2 dişiler 3.4 cm.
En Az Akvaryum Hacmi: 35 lt
Su Sertliği: 4 - 18 °d
pH: 6.5 - 7.0 üretimde 6.8
Zorluk Seviyesi: 1
Genel Yorum: Tamamen zararsızdır.Karma akvaryumlarda rahatlıkla bakılabilir.
Poecilia velifera (Valifera)
Latince Adı: Poecilia velifera
Habitatı ve Anavatanı: Orta Amerika kıtası Meksika Yukatan bölümü
Beslenme Biçimi: Hem etçil, hem otçul. Su tabanındaki küçük canlılar ve yosunlar.
Davranış Biçimi: Orta derecede agresif.
Kendi Türlerine Davranışı: Bulunduğu akvaryumda sadece 1 erkek olması önerilir
Yüzme Seviyesi: Orta - Yüzey
Cinsiyet Ayrımı: Erkekler daha renkli ve üst yüzgeçleri daha gelişkindir. Erkeklerde gonopod bulunurken dişilerde bulunmaz.
Üreme: Canlı doğum (Yumurtanın balığın karnından ayrıldıktan hemen sonra yırtılması ile)
Sıcaklık: 25-28°C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler 12 cm, dişiler 18 cm.
En Az Akvaryum Hacmi: 60 lt. İri boyutlara ulaşmaları için en az 300 litrelik tanklar gereklidir.
Su Sertliği: Sert
pH: 7.5-8.5
Zorluk Seviyesi: 3
Genel Yorum: Nehrin denize döküldüğü bölümlere yakın yaşadıkları için akvaryumlarının suyu acı olmalıdır. 50 litreye bir çay kaşığı tuz atmak hem acı su şartlarını sağlayacak hemde balığın mantara ve beyaz beneğe karşı dirençli olmasını sağlayacaktır. Akvaryumda 3 dişi 1 erkek olarak bakılmaları önerilir, 2 yada daha fazla erkek konulduğunda baskın olan erkek diğer verliferayı hırpalayabilir. Üremeleri diğer canlı doğuranlara göre biraz zordur, yavrular artemia ve toz yemle beslenebilir. Erkeklerin sırt yüzgeçleri kur döneminde balık için çok önemlidir, hacim olarak küçük akvaryumlarda balığın üst yüzgeci fazla gelişmez.
Habitatı ve Anavatanı: Orta Amerika kıtası Meksika Yukatan bölümü
Beslenme Biçimi: Hem etçil, hem otçul. Su tabanındaki küçük canlılar ve yosunlar.
Davranış Biçimi: Orta derecede agresif.
Kendi Türlerine Davranışı: Bulunduğu akvaryumda sadece 1 erkek olması önerilir
Yüzme Seviyesi: Orta - Yüzey
Cinsiyet Ayrımı: Erkekler daha renkli ve üst yüzgeçleri daha gelişkindir. Erkeklerde gonopod bulunurken dişilerde bulunmaz.
Üreme: Canlı doğum (Yumurtanın balığın karnından ayrıldıktan hemen sonra yırtılması ile)
Sıcaklık: 25-28°C
En Fazla Büyüdüğü Boy: Erkekler 12 cm, dişiler 18 cm.
En Az Akvaryum Hacmi: 60 lt. İri boyutlara ulaşmaları için en az 300 litrelik tanklar gereklidir.
Su Sertliği: Sert
pH: 7.5-8.5
Zorluk Seviyesi: 3
Genel Yorum: Nehrin denize döküldüğü bölümlere yakın yaşadıkları için akvaryumlarının suyu acı olmalıdır. 50 litreye bir çay kaşığı tuz atmak hem acı su şartlarını sağlayacak hemde balığın mantara ve beyaz beneğe karşı dirençli olmasını sağlayacaktır. Akvaryumda 3 dişi 1 erkek olarak bakılmaları önerilir, 2 yada daha fazla erkek konulduğunda baskın olan erkek diğer verliferayı hırpalayabilir. Üremeleri diğer canlı doğuranlara göre biraz zordur, yavrular artemia ve toz yemle beslenebilir. Erkeklerin sırt yüzgeçleri kur döneminde balık için çok önemlidir, hacim olarak küçük akvaryumlarda balığın üst yüzgeci fazla gelişmez.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)